De woningmarkt. Over een sleutel, een akkoord en een handschoen

Door: Harry Gerritsen, 28 oktober 2010

De woningmarkt zit al een tijd behoorlijk op slot. De vraag is wie de sleutel heeft om de deur van de markt weer open te kunnen zetten. Alle ogen waren, om meerdere redenen, gericht op de kabinetsformatie. Een nieuw kabinet zou de gewenste maatregelen kunnen treffen om de huidige crisis te bezweren.

Regeerakkoord
En wat heeft het kabinet voor ogen op het gebied van wonen? Hugo Priemus1 meent: "Het kabinet Rutte-Verhagen zal de woningmarkt in opperste chaos en onzekerheid storten". Dat klinkt niet erg opwekkend uit de mond van deze bouwgoeroe. Maar wat staat er dan in het regeerakkoord?

In ieder geval niets over de hypotheekrenteaftrek en dat is zorgwekkend want dat schept geen duidelijkheid voor huizen(ver-)kopers. Daarnaast is er wel sprake van een (gedeeltelijke) huurliberalisatie, afschaffing van de Vogelaar-heffing en een lastenverzwaring voor woningcorporaties. En een 'right-to-buy' voor huurders.

// Marc Calon (Aedes) stelt: "Van een integrale aanpak van de woningmarkt is geen sprake." //

Ik ben het helaas met hem eens. De integrale aanpak die we zo hard nodig hebben, hoeven we niet te verwachten van het nieuwe kabinet. Dat is jammer, want het gebrek aan een integrale aanpak zal onze nationale economie nog jaren in een wurggreep houden.

Nationaal Woonakkoord
Ondanks het voorgaande blijf ik goede hoop houden op herstel van de woningmarkt. De Partij van de Arbeid is namelijk initiatiefnemer van een Nationaal Woonakkoord. Bekend is dat Rutte enthousiast is over dit initiatief (Cobouw van 27 oktober 2010). Kennelijk ziet hij ruimte voor dit initiatief binnen het regeerakkoord, alhoewel hij de kanttekening plaatst dat de sector er zelf invulling aan moet geven.

Ik zou zeggen, oppakken die handschoen en wel onmiddellijk. En als ik de commentaren op het regeerakkoord met betrekking tot het thema "Wonen" lees, dan kan ik me niet voorstellen dat die handschoen lang blijft liggen. Van handschoen tot akkoord tot sleutel. Ik heb wel een rijtje namen in mijn hoofd…  

1 Emeritus Hoogleraar Volkshuisvesting Universiteit van Delft in Trouw (de Verdieping) van 14-10-2010



Harry Gerritsen | 11 november 2010 - Het lijkt erop dat de Eerste Kamer de handschoen oppakt met een motie die het Kabinet aanzet tot een integrale visie op de woningmarkt (motie De Boer). http://www.aedesnet.nl/content/artikelen/achtergrond/unknown/dossier-woningmarkt/Eerste-Kamer--motie-voor-integrale-visie-woningmar.xml
Rens | 01 november 2010 - Erik, dat was ook mijn eerste reactie toen ik hoorde van het 'right to buy'. In het licht van de bezuinigingen van het kabinet zal het kooprecht niet bijdragen. Wel interessant om te kijken naar de gevolgen voor de investeringsruimte van woningcorporaties (toenemende verkoopopbrengsten?). En het Engelse 'right to buy' eens nader onder de loep te nemen. Heb er zelf ook een stukje op m'n blog over geschreven: http://rensvanhoek.ikbenvannimwegen.nl/2010/10/20/right-to-buy-lang-leve-de-keuzevrijheid/
Hans Büchi | 29 oktober 2010 - Ik vrees dat het right-to-buy idee ongeveer vergelijkbaar is met de 130 km. Een goedkoop, maar ondoordacht idee. Niet dat ik tegen eigen woningbezit ben - het gaat om iets anders. We staan voor een grote herstructureringsopgave in de woningbouw. Een groot deel van de woningvoorraad is namelijk energetisch verouderd. Dit leidt ertoe dat goedkope huurwoningen door de energiekosten toch dure huurwoningen worden.Het energieverbruik is niet meer verantwoord en de CO2 uitstoot is veel te hoog. Uit oogpunt van klimaat en duurzaamheid niet meer verantwoord. Wellicht daarom verleidelijk voor corporaties om af te stoten... Echter daarmee wordt de kans op het energetisch verbeteren van de woning niet groter. en de kans dat gemeenten hun ambitieuze klimaatdoelstellingen gasan halen er niet makkelijker op. Een gecoördineerde aanpak door een corporatie is veel kansrijker. Daarvoor moet het corporatiebezit in een gebied niet te veel versnipperd zijn. Daarom zou ik zeggen right-to-buy alleen voor A-label woningen!
Harry Gerritsen | 29 oktober 2010 - Roland, een eventueel Nationaal Woonakkoord zal over veel meer (moeten) gaan dan alleen hypotheekrente-aftrek. Ervaring in andere landen leert dat je niet uitsluitend de hra kunt aanpakken zonder dat je ook iets doet op de huurmarkt. Én een Nationaal Woonakkoord, wat weliswaar een PvdA-initiatief is, zal een door alle (markt-)partijen gedragen (nationaal) akkoord moeten zijn. Het is een kans om de economie vlot te trekken. Integrale maatregelen. Dat staat los van politiek en het gaat mij ook meer om het inhoudelijke verhaal.
Roland | 29 oktober 2010 - Staat vast dat de drie (noodzakelijke) maatregelen: - afbouw van de hypotheekrenteaftrek, - huurliberalisatie - afschaffing van de overdrachtsbelasting samen genomen netto geld kosten? Er is immers letterlijk sprake van een terugtredende overheid (past bij huidige kabinet), dus het levert ook minder werk en verantwoordelijkheid voor het rijk op. Overigens, als het Nationale Woon Akkoord in die richting gaat zal het wel niet zo in de huidige plannen van de PvdA staan!
Harry Gerritsen | 28 oktober 2010 - Erik, bedankt voor je reactie! Zoals bij zoveel dingen, je kan niet het één doen en het ander laten. Het is niet voor niets dat deskundigen en onlangs de OESO heeft geadviseerd om drie maatregelen gelijktijdig te treffen. Het gaat dan om een (langzame) afbouw van de hypotheekrenteaftrek, een huurliberalisatie én afschaffing van de overdrachtsbelasting. De woningmarkt zal daarmee in evenwicht komen, maar je hebt gelijk, dat kost de Staat wel geld door hogere uitgaven en gemis aan inkomsten.
erik | 28 oktober 2010 - Het heilige stokpaardje HRA wordt niet aangepakt. Wel wordt voorgesteld het "right to buy". Nou ben ik geen kenner maar als er massaal gereageerd gaat worden daarop, dan stijgen de kosten van de HRA toch ook enorm?


Reageer

Naam :
Email :
Vul hieronder de verificatiecode in :

Reactie:
 

Harry Gerritsen