Het kan de afgelopen weken weinigen zijn ontgaan. De Wet op de Jeugdzorg is geëvalueerd. De conclusies zijn, zoals insiders verwachtten: een groot aantal doelen is niet gerealiseerd. Er moet dus worden ingegrepen en het stelsel moet dus worden herzien. De VNG laat weten dat de gemeenten verantwoordelijk moeten worden voor de jeugdzorg. Een Centrum voor Jeugd en Gezin is de panacee voor veel jeugdzorgkwalen.

Ik loop nu een jaar of 8 rond in de jeugdzorg, kom van oorsprong niet uit de sector, ben ook geen hulpverlener, slechts bedrijfseconoom en bestuurskundige met enige kennis en ervaring rond organisaties. Met stijgende verbazing lees ik het evaluatierapport en met nog meer verwondering de verschillende reacties: wordt er nog geleerd?

// In de jeugdzorg wordt niet geleerd, maar worden standpunten ingenomen. //

Ooit hebben een aantal deskundigen een idee ontwikkeld voor een nieuwe organisatie in de jeugdzorg. Dat is het Bureau Jeugdzorg genoemd. Het zou een huisartsenfunctie moeten vervullen voor alle opvoeders die problemen hebben met het opgroeien en de ontwikkeling van hun kinderen. Dat idee is nooit werkelijkheid geworden, om een hele boel goede en slechte redenen. De praktijk is ook niet geworden wat velen hadden gehoopt. We gaan niet na waarom dat zo is gelopen, maar komen met een idee voor een nieuwe organisatie in de jeugdzorg: het Centrum voor Jeugd en Gezin en er gebeurt precies hetzelfde als destijds. We leren niet.

Mensen die om een stelselherziening roepen, gaat het niet om betere hulpverlening of meer doelmatige organisaties (allemaal hard nodig), maar om een herverdeling van verantwoordelijkheden tussen overheden en vooral naar gemeenten toe. Dat heet in de politicologie het vraagstuk van de macht. Niets op tegen, maar het heeft niets met betere hulpverlening te maken. Het parlementair onderzoek naar vernieuwingen in het onderwijs kwam enkele jaren terug met vergelijkbare conclusies. We leren niet.

Iedere organisatiekundige weet, dat een goede organisatie wordt opgebouwd vanuit de klant. De vraag "Wat hebben kinderen met problemen in hun opvoeding en ontwikkeling in Nederland nodig aan hulp?" heb ik in nog geen enkele reactie teruggehoord. We moeten het stelsel herzien om allerlei andere redenen (macht, geld). We leren niet.
Uiteindelijk zijn de kinderen die hulp nodig hebben, de dupe. Dat is het trieste van alles. Ik word er af en toe moedeloos van…